السيد الخوئي (مترجم: نجمى / هريسى)
130
البيان في تفسير القرآن (بيان در علوم و مسايل كلى قرآن) (وزارت ارشاد) (فارسى)
معناى يك شبانهروز كامل استعمال گرديده است . استعمال لفظ « يوم » و « ليل » به معناى تمام شبانهروز در قرآن و زبان عرب فراوان وجود دارد . با اين توضيح معلوم مىشود كه نشانهء استجابت دعاى زكريا كه در آيهء اول سه روز و در آيه دوم سه شب معين شده است ، هر دو به يك معنى بوده و منظور از آن مجموع شب و روز متوالى است ، بنابراين در ميان اين دو آيه نه تنها تناقضى وجود ندارد ، بلكه هر دو به يك معنى بوده ، يكديگر را تفسير و تصديق مىنمايند . تناقض در اين دو آيه بر اين مبنا است كه « يوم » تنها به معناى روز و « ليل » به معناى تنها شب استعمال شود ولى در صورتى كه اين دو كلمه معناى ديگرى هم داشته باشند و به معناى مجموع روز و شب نيز استعمال گردند ، در اين صورت تناقضى در ميان آن دو آيه متصور نخواهد بود . اين حقيقتى است روشن و غير قابل انكار ، ولى برخى از مردم اين حقيقت را انكار مىكنند تا به خيال خويش از عظمت قرآن بكاهند ، غافل از اين كه بنابه اين گفتار ، پاى تناقض در استعمال اين دو كلمه به انجيل او نيز كشانده مىشود ، چنانكه : در انجيل متى باب 12 آمده است كه : مسيح خبر داد كه جسد او سه شب و سه روز در زمين مدفون خواهد ماند . با اين كه همان انجيل متى و سه انجيل ديگر در اين معنا اتفاق دارند كه : مسيح تنها مدت كمى از آخرهاى روز جمعه و شب و روز شنبه و شب يكشنبه را تا قبل از طلوع صبح در دل زمين باقى ماند . اين قسمت را در اواخر انجيلها مطالعه فرماييد ، آنگاه به نويسندهء انجيل متى و به كسانى كه به وحى بودن آن معتقد مىباشند بگوييد : اين سه شب و روزى كه گفتهايد ، كجاست و چگونه اين سه شب و روز با آنچه در خود انجيل متى و انجيلهاى ديگر آمده است ، سازش دارد ؟ ! جاى تعجب اين است كه : دانشمندان « غرب » چگونه به كتب عهدين ( 1 ) - كه مالامال از اوهام و خرافات است معتقد مىباشند و آنها را وحى منزل مىدانند ولى گرايش به قرآن مجيد ندارند ، در صورتى كه اين قرآن است كه هدايت و راهنمايى جامعهء بشرى را به عهده گرفته و آن را به سوى سعادت دو جهان رهبرى مىكند ولى چه بايد كرد كه تعصب مرض مهلك و كشندهاى است و جويندگان حق و حقيقت اندك . 2 - مىگويند : دومين موردى كه در ميان آيات قرآن تناقض احساس مىشود ، اين است كه قرآن گاهى افعال بندگان را به خود آنان نسبت مىدهد و در اختيار خودشان مىداند و مىگويد :